ในยุคที่มนุษยชาติกำลังนับถอยหลังสู่การกลับไปเยือนดวงจันทร์อีกครั้ง “อวกาศ” ไม่ใช่เรื่องไกลตัว หรือเป็นเพียงความฝันในภาพยนตร์ไซไฟอีกต่อไป แต่คือ “เศรษฐกิจใหม่” (Space Economy) และเวทีการทูตระดับโลกที่ทุกประเทศต่างมุ่งหวังที่จะมีส่วนร่วม คำถามที่หลายคนอาจจะยังสงสัยคือ โครงการยักษ์ใหญ่อย่าง Artemis Program และ Artemis Accords ของ NASA นั้นแตกต่างกันอย่างไร? และที่สำคัญ ประเทศไทยของเราอยู่ตรงจุดไหนในสมการระดับจักรวาลนี้? วันนี้เราจะมาเจาะลึกถึงความก้าวหน้า ความพร้อม และความโดดเด่นของ GISTDA (สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ) ที่กำลังพลิกโฉมประเทศไทยจาก “ผู้ใช้งาน” สู่ “ผู้ร่วมสร้าง” ในเวทีอวกาศระดับนานาชาติ

Artemis Accords และ Artemis Program ต่างกันอย่างไร?

เพื่อให้เข้าใจบริบทของการแข่งขันด้านอวกาศในโลกปัจจุบัน เราต้องแยกความหมายและบทบาทของสองคำนี้ออกจากกันอย่างชัดเจน

Artemis Program (โครงการอาร์เทมิส)

คือ “ตัวโครงการปฏิบัติการทางอวกาศ” ที่นำโดยองค์การ NASA ของสหรัฐอเมริกา โดยมีเป้าหมายเชิงประจักษ์ในการส่งมนุษย์ (รวมถึงผู้หญิงและคนผิวสีคนแรก) กลับไปเหยียบดวงจันทร์ โครงการนี้ครอบคลุมตั้งแต่การสร้างจรวด SLS, ยานอวกาศ Orion, การสร้างสถานีฐานบนผิวดวงจันทร์ (Lunar Base) และสถานีอวกาศโคจรรอบดวงจันทร์ (Gateway) เพื่อใช้เป็นจุดแวะพักในการเรียนรู้และทดสอบเทคโนโลยี ก่อนที่จะก้าวไปสู่เป้าหมายที่ยิ่งใหญ่กว่าในอนาคต นั่นคือการส่งมนุษย์เดินทางต่อไปยังดาวอังคาร

Artemis Accords (ข้อตกลงอาร์เทมิส)

คือ “กรอบความร่วมมือและกติกาสากล” ทางการทูตและกฎหมาย ว่าด้วยหลักการสำรวจและใช้ประโยชน์จากอวกาศ ดวงจันทร์ ดาวอังคาร และดาวเคราะห์น้อยอย่างสันติ โปร่งใส และยั่งยืน การลงนามในข้อตกลงนี้ ไม่ได้หมายความว่าประเทศนั้นๆ จะต้องสร้างจรวดไปดวงจันทร์ด้วยตนเอง แต่เป็นการแสดงจุดยืนร่วมกันในประชาคมโลก ว่าจะปฏิบัติตามกติกาที่ยอมรับร่วมกัน เช่น การช่วยเหลือบรรเทาภัยนักบินอวกาศ การเปิดเผยข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ต่อสาธารณะ การปกป้องแหล่งมรดกทางประวัติศาสตร์บนดวงจันทร์ และการจัดการขยะอวกาศอย่างมีความรับผิดชอบ

ณ วันนี้ ประเทศไทยไม่ได้เป็นเพียงผู้ชมที่เฝ้ามองดวงดาวอีกต่อไป ความพร้อมและบทบาทของเราในเวทีอวกาศสากลมีความโดดเด่นและน่าจับตามองในหลายมิติ ดังนี้

1. การก้าวเข้าสู่สมาชิก Artemis Accords อย่างเป็นทางการ

เมื่อวันที่ 16 ธันวาคม 2567 ที่ผ่านมา ประเทศไทยได้สร้างประวัติศาสตร์หน้าใหม่ด้วยการลงนามเข้าร่วม Artemis Accords ทำให้เรากลายเป็นสมาชิกลำดับที่ 51 ของโลก และเป็นประเทศที่ 2 ในภูมิภาคอาเซียน (รองจากสิงคโปร์) ซึ่งการลงนามครั้งนี้เปรียบเสมือนการเปิดประตูบานใหญ่สู่การถ่ายทอดองค์ความรู้ เทคโนโลยีขั้นสูง และการร่วมลงทุนกับกลุ่มชาติตะวันตก

2. นโยบายการทูตอวกาศแบบสมดุล (Space Diplomacy)

ความโดดเด่นอย่างหนึ่งของยุทธศาสตร์ชาติไทยคือ นอกจากการร่วมมือกับฝั่งสหรัฐฯ ผ่าน Artemis Accords แล้ว ก่อนหน้านี้ไทยยังได้ร่วมลงนามในโครงการสถานีวิจัยนานาชาติบนดวงจันทร์ (ILRS) ซึ่งริเริ่มโดยประเทศจีนและรัสเซียด้วย ท่าทีนี้สะท้อนให้เห็นถึงความพร้อมและความชาญฉลาดด้านการทูตเชิงยุทธศาสตร์ ที่ไทยสามารถวางตัวเป็น “พันธมิตรในการพัฒนาวิทยาศาสตร์เพื่อสันติ” กับทุกขั้วมหาอำนาจได้อย่างสมดุล เปิดรับผลประโยชน์สูงสุดเข้าสู่ประเทศ

3. การเปลี่ยนผ่านจาก “ผู้ใช้” สู่ “ผู้สร้าง”

ไทยกำลังเปลี่ยนผ่านยุทธศาสตร์จากการเป็นเพียงประเทศที่ซื้อเทคโนโลยีหรือเป็นแค่ผู้ใช้ข้อมูลดาวเทียม มาเป็นผู้ร่วมวิจัยและพัฒนา (Co-developer) สร้างโอกาสให้กลุ่มนักวิจัย สตาร์ทอัพ และผู้ประกอบการไทยสามารถเข้าไปอยู่ในห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) ของอุตสาหกรรมอวกาศและอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูงระดับโลกได้

ความแตกต่างระหว่างโครงการอาร์เทมิสและข้อตกลงอาร์เทมิส คือภาพสะท้อนของการผสมผสานระหว่าง “ความทะเยอทะยานทางวิทยาศาสตร์” และ “กติกาความร่วมมือของมวลมนุษยชาติ” สำหรับประเทศไทยแล้ว การตัดสินใจก้าวเข้าสู่สมรภูมิอวกาศในยุคปัจจุบัน ไม่ใช่การแข่งขันเพื่อนำธงชาติไปปักบนดวงจันทร์เพื่ออวดอ้างบารมี แต่คือการดึงเอาเทคโนโลยี นวัตกรรม และโอกาสทางเศรษฐกิจอันมหาศาลกลับลงมาสู่พื้นโลกเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชน ซึ่ง GISTDA ในวันนี้ได้ดำเนินการเป็นผู้นำทางการทูตอวกาศ ผลักดันระบบนิเวศอุตสาหกรรมผ่านวิสัยทัศน์ Spaceport และประยุกต์ใช้เทคโนโลยีขั้นสูงเพื่อแก้ปัญหาปากท้องและสิ่งแวดล้อม เป็นเครื่องพิสูจน์แล้วว่า “อวกาศ” ไม่ใช่เรื่องไกลตัวอีกต่อไป แต่คือ “กุญแจสำคัญ” ที่จะปลดล็อกศักยภาพของประเทศไทย ให้ก้าวไปสู่อนาคตที่ยั่งยืน ก้าวล้ำ และแข็งแกร่งบนเวทีโลกได้อย่างเต็มภาคภูมิ

“การจมน้ำ” เป็นปัญหาสาธารณสุขที่สำคัญระดับโลก รวมถึงในประเทศไทยที่เป็นหนึ่งในสาเหตุหลักของการเสียชีวิตในกลุ่มเด็ก และกลุ่มผู้ใหญ่ โดยเกิดขึ้นมากในช่วงเดือนมีนาคม-พฤษภาคม ซึ่งเป็นช่วงที่มีอากาศร้อนจัด และเป็นช่วงปิดภาคเรียน

น่าห่วง! เพราะปีนี้ กรมอุตุนิยมวิทยาคาดการณ์ว่าในช่วงต้นเดือนเมษายน ดัชนีความร้อน (Heat Index)  หรืออุณหภูมิที่ร่างกายของคนเรารู้สึกได้จริง มีแนวโน้มสูงกว่าปีที่ผ่านมา และอาจพุ่งสูงถึง 52-60 องศาเซลเซียส ซึ่งอยู่ระดับ “อันตรายมาก” ต่อการใช้ชีวิตของประชาชนที่เป็นกลุ่มเสี่ยง  

ทั้งนี้ตัวเลขจากกรมควบคุมโรค ( https://www.ddc.moph.go.th/ ) พบว่า ปี พ.ศ. 2568 ประเทศไทยมีผู้เสียชีวิตจากการจมน้ำจำนวนสูงถึง 3,941 ราย หรือประมาณกว่า 10 คนต่อวัน กลุ่มเสี่ยงสูงสุดคือ เด็กอายุต่ำกว่า 15 ปี วัยทำงาน และผู้สูงอายุ ซึ่งส่วนใหญ่เกิดเหตุใน “แหล่งน้ำเพื่อการเกษตรและแหล่งน้ำธรรมชาติ” และจังหวัดที่มีผู้เสียชีวิตสูงสุด ส่วนใหญ่อยู่ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

เพื่อเป็นเครื่องมือหนึ่งในการช่วยลดอัตราการเสียชีวิตจากคนจมน้ำของประเทศไทย ที่สอดรับกับมติสหประชาชาติด้าน Global Drowning Prevention และยุทธศาสตร์โลก ซึ่งตั้งเป้าลดการเสียชีวิตจากการจมน้ำลงร้อยละ 35 ภายในปี พ.ศ. 2578  ล่าสุด GISTDA หรือ สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) ได้ร่วมกับ กองป้องกันการบาดเจ็บ กรมควบคุมโรค พัฒนาระบบ “พื้นที่เสี่ยงคนจมน้ำ” ขึ้น เพื่อรับมือกับปัญหาสาธารณสุขที่มักจะรุนแรงขึ้นในช่วงฤดูร้อนและปิดภาคเรียน โดยนำเทคโนโลยีภาพถ่ายดาวเทียมที่สามารถระบุแหล่งน้ำทั่วประเทศ บูรณาการร่วมกับข้อมูลจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาใช้ในการบริหารจัดการแหล่งน้ำอันตราย ผ่าน แอปพลิเคชัน “ LIFE DEE ”

ดร.ฌานิกา  สุขวัฒนวิจิตร หัวหน้าฝ่ายความมั่นคงทางสังคม สำนักประยุกต์และพัฒนาภูมิสารสนเทศ GISTDA  กล่าวว่า จาก แอปพลิเคชัน “ LIFE DEE ” ซึ่ง GISTDA ต่อยอดมาจากแอปพลิเคชัน “เช็คฝุ่น” เพื่อเป็นแพลตฟอร์มที่รวมระบบรายงานสถานการณ์ฝุ่น PM2.5 ระบบประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพ และระบบบริการสุขภาพไว้ในที่เดียว เพื่อให้ประชาชนทุกกลุ่มสามารถเข้าถึงข้อมูลและบริการได้แบบเรียลไทม์ วันนี้ “ LIFE DEE ”  จะไม่ได้เป็นแค่แอปพลิเคชันที่ทำเรื่องของสาธารณสุขเพียงอย่างเดียว แต่กำลังขยับไปเรื่องของสังคมในภาพรวมมากขึ้น โดยเป็นการยกระดับคุณภาพชีวิตของทุกคนให้ดีขึ้น  

ในปีนี้ GISTDA จึงมีแผนในการปรับโฉมแอปพลิเคชัน “ LIFE DEE ” ใหม่ โดยมีการออกแบบให้เป็น Universal Design หรือการออกแบบเพื่อคนทุกคน เพื่อให้ผู้พิการหรือผู้สูงอายุ สามารถเข้าถึงการใช้งานได้อย่างเท่าเทียม สะดวกและปลอดภัย นอกจากนี้ยังมีแผนในการพัฒนาฟีเจอร์ใหม่ ๆ เพิ่มเติม เพื่อเน้นย้ำถึงการทำให้คุณภาพชีวิตดีขึ้น เช่น ระบบพื้นที่เสี่ยงคนจมน้ำ และการเข้าถึงบริการสาธารณะของผู้พิการที่จะเปิดให้บริการในเร็ว ๆ นี้  และเส้นทางอพยพและพื้นที่ปลอดภัยของกลุ่มผู้เปราะบาง ที่คาดว่าจะให้บริการได้ภายในเดือนกันยายนปีนี้

พญ.ศิริรัตน์ สุวรรณฤทธิ์ ผู้อำนวยการกองป้องกันการบาดเจ็บ กรมควบคุมโรค กล่าวถึงความร่วมมือในครั้งนี้ว่า การบูรณาการข้อมูลด้านสาธารณสุขร่วมกับเทคโนโลยีภูมิสารสนเทศของ GISTDA ถือเป็นก้าวสำคัญในการยกระดับการป้องกันการจมน้ำของประเทศ โดยระบบ “พื้นที่เสี่ยงคนจมน้ำ” จะช่วยให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องสามารถเข้าถึงข้อมูลเชิงพื้นที่ได้ ซึ่งจะช่วยสนับสนุนการวางแผนเชิงรุก ทั้งในด้านการเฝ้าระวัง การจัดการพื้นที่เสี่ยง และการสื่อสารความเสี่ยงไปยังประชาชนได้อย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งจะเป็นส่วนสำคัญในการลดอัตราการเสียชีวิตจากการจมน้ำในระยะยาว ทั้งนี้ กรมควบคุมโรคมีแผนบูรณาการข้อมูลร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในระดับพื้นที่เพื่อให้มีข้อมูลสนับสนุนการดำเนินงานที่มีความแม่นยำและทันเวลา สามารถนำไปใช้ประโยชน์อย่างเป็นรูปธรรม และครอบคลุมทุกกลุ่มประชากรอย่างทั่วถึง

ดร.จิรัติวัล เครือศิลป์  นักภูมิสารสนเทศชำนาญการ สำนักประยุกต์และพัฒนาภูมิสารสนเทศ ได้กล่าวเพิ่มเติมเกี่ยวกับระบบ “พื้นที่เสี่ยงคนจมน้ำ” ว่าเริ่มต้นจากการนำร่องของจังหวัดเสี่ยงสูงในภาคอีสาน ในพื้นที่ของสำนักงานป้องกันควบคุมโรคที่ 9 จังหวัดนครราชสีมา (สคร. 9) เพื่อบอกถึงจุดแหล่งน้ำที่เสี่ยง และจุดแหล่งน้ำที่ได้ดำเนินการแก้ไขแล้ว เช่น มีป้ายเตือนและอุปกรณ์ช่วยชีวิต โดยชุมชนและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่

ปัจจุบันระบบพื้นที่เสี่ยงคนจมน้ำ มีข้อมูลครอบคลุมทั่วทั้งประเทศ โดยข้อมูลในระบบจะแสดงถึงแหล่งน้ำขนาดเล็กในแต่ละพื้นที่ลงลึกได้ระดับอำเภอและจังหวัด และแยกระดับความเสี่ยงการจมน้ำเสียชีวิตย้อนหลัง ตั้งแต่ปี 2563-2567 โดยใช้ฐานข้อมูลของกองยุทธศาสตร์และแผนงาน สำนักงานปลัดกระทรวงสาธารณสุข ด้วยการแบ่งเกณฑ์พื้นที่เสี่ยงเป็นสีตามที่กรมควบคุมโรคกำหนด เช่น สีแดง เสี่ยงมากเพราะเคยมีผู้เสียชีวิตตั้งแต่ 5 รายขึ้นไป สีเขียว เสี่ยงน้อย เคยมีผู้เสียชีวิต 1 ราย นอกจากนี้ ยังสามารถระบุได้ถึงช่วงอายุของผู้เสียชีวิตในแต่ละพื้นที่ แยกได้ในแต่ละเดือน แต่ละปี

ขณะที่ในภาคประชาชนสามารถเข้าถึงข้อมูลได้ผ่าน แอปพลิเคชัน “ LIFE DEE ” ซึ่งนอกจากจะมีข้อมูลพื้นที่เสี่ยงแล้ว ยังสามารถแสดงตำแหน่งที่ตั้งโรงพยาบาล ที่อยู่ในบริเวณใกล้เคียง เพื่อขอความช่วยเหลือเมื่อเกิดเหตุการณ์ฉุกเฉินอีกด้วย

 นี่ก็คือ… อีกหนึ่งประโยชน์ของการนำเอาเทคโนโลยีอวกาศที่สามารถระบุถึงตำแหน่งของสถานที่สำคัญต่าง ๆ บนโลกใบนี้ มาประยุกต์ใช้ร่วมกับข้อมูลด้านสุขภาพและสาธารณสุข รวมถึงปัจจัยแวดล้อมอื่นๆ   และเมื่อข้อมูลถูกนำมาบูรณาการร่วมกัน จะทำให้มองเห็นพื้นที่เสี่ยงภัยในด้านต่างๆ ทำให้เราสามารถวางแผน เฝ้าระวัง ป้องกัน และให้การช่วยเหลือได้อย่างทันท่วงที

 ในยุคโลกร้อน “ตลาดคาร์บอนเครดิต” เป็นหนึ่งกลไกสำคัญในการส่งเสริมให้เกิดการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกสู่ชั้นบรรยากาศ โดย “เปลี่ยนความพยายามในการลดการปลดปล่อยคาร์บอน ให้กลายเป็นรายได้หรือมูลค่าเพิ่มให้กับธุรกิจ” สร้างแรงจูงใจในการดูแลรักษาทรัพยากรและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน

     ปัจจุบันตลาดคาร์บอนเครดิตในประเทศไทย ซึ่งเป็นภาคสมัครใจ ถือว่าอยู่ในระยะเริ่มต้น และกำลังได้รับความสนใจจากองค์กรต่าง ๆ  ที่ต้องการเตรียมความพร้อมตามนโยบายภาครัฐและเป้าหมายด้านความยั่งยืนขององค์กร อย่างไรก็ดี แม้ตลาดคาร์บอนเครดิตในประเทศไทยจะมีแนวโน้มในการเติบโต  แต่ก็ยังมีข้อจำกัดทั้งจากการเป็นภาคสมัครใจ ที่ขาดแรงจูงใจทางกฎหมาย ความไม่แน่นอนของตลาดและพฤติกรรมการซื้อ-ขาย   การขาดด้านความรู้ความเข้าใจในตลาดที่มีโครงสร้างซับซ้อน  และต้นทุนในการพัฒนาโครงการที่สูงจนอาจไม่คุ้มทุนสำหรับโครงการขนาดเล็ก   

     ดังนั้นคำถามสำคัญที่เชื่อว่า..ทุกคนโดยเฉพาะผู้ประกอบการรายใหม่ที่สนใจอยากจะมีรายได้จากการขายคาร์บอนเครดิต อยากรู้  ก็คือ “ความคุ้มค่าก่อนที่จะลงทุน” 
และโจทย์คำถามนี้  กำลังจะมีคำตอบ !

     โดยสำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) หรือ GISTDA ซึ่งที่ผ่านมาได้มีการนำเทคโนโลยีอวกาศมาประยุกต์ใช้กับการประเมินการกักเก็บคาร์บอนในภาคป่าไม้และการเกษตร และเป็นหนึ่งในผู้ให้บริการประเมินคาร์บอนเครดิต โดยใช้ภาพถ่ายดาวเทียม ร่วมกับเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์หรือ AI ซึ่งได้รับการรับรองจากองค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) หรือ อบก.

     ล่าสุด… เพื่อสนับสนุนการตัดสินใจและร่วมขับเคลื่อนตลาดคาร์บอนเครดิตในประเทศไทยได้อย่างเป็นรูปธรรม  GISTDA  ได้พัฒนาระบบ “พยากรณ์ปริมาณคาร์บอนเครดิต” ขึ้น  เพื่อตอบโจทย์กลุ่มเป้าหมายที่ต้องการทราบความคุ้มค่าก่อนการลงทุนในโครงการประเมินคาร์บอนเครดิต ทั้งนี้คาดว่าระบบฯ จะเสร็จสมบูรณ์ และเปิดให้ใช้บริการผ่าน แพลตฟอร์ม Carbon Atlas  (https://carbonatlas.gistda.or.th/home) ได้ภายในปี 2569 นี้

     “คติวิช กันธา”  หัวหน้าฝ่ายทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม GISTDA เปิดเผยว่า ที่ผ่านมา GISTDA ได้พัฒนาแพลตฟอร์ม “Carbon Atlas” ขึ้น เพื่อเป็นแพลตฟอร์มประเมินคาร์บอนเครดิตภาคป่าไม้และการเกษตร ที่พัฒนาจากข้อมูลการสำรวจระยะไกลและเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ ครอบคลุมพื้นที่ป่าดิบเขา ป่าเบญจพรรณ ป่าเต็งรัง ป่าชายเลนและสวนยางพารา โดยในแพลตฟอร์มดังกล่าวประกอบด้วย 2 ชุดข้อมูลสำคัญ ที่ GISTDA เก็บข้อมูลในปี 2565 และ2567    

     ข้อมูลชุดแรกคือ พื้นที่สีเขียว ที่แสดงถึงต้นไม้ที่ช่วยดูดซับคาร์บอนไดออกไซด์ และมองเห็นได้จากข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียม ซึ่งจากข้อมูลในปี 2567 พบว่าประเทศไทย มีข้อมูลพื้นที่สีเขียวทั่วประเทศกว่า 167  ล้านไร่หรือประมาณ 52% ของพื้นที่ทั้งประเทศ และเป็นพื้นที่สีเขียวในเมืองกว่า 13 ล้านไร่ หรือประมาณ 20% ของพื้นที่ในเมือง ส่วนอีกหนึ่งชุดข้อมูลคือ การกักเก็บคาร์บอน ที่ช่วยดูดซับก๊าซเรือนกระจกในชั้นบรรยากาศ

     ข้อมูลทั้ง 2 ชุดนี้  ปัจจุบันมีผู้ใช้งานหลักทั้งภาครัฐและเอกชน   โดยในส่วนของพื้นที่สีเขียว หน่วยงานภาครัฐได้นำข้อมูลไปใช้เพื่อบริหาร จัดการ และวางแผนตามยุทธศาสตร์ชาติ  และด้วยข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียมที่มีความละเอียด 2 เมตรของ GISTDA ปัจจุบันหน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้มีการนำไปวิเคราะห์เปรียบเทียบกับแผนที่ที่มีอยู่เดิมเพื่อให้เกิดความถูกต้องแม่นยำมากขึ้น นอกจากนี้พื้นที่สีเขียวยังสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการบริหารจัดการเมือง ปรับใช้กับการวางแผนจัดทำนโยบายการเพิ่มขึ้น – ลดลงของพื้นที่สีเขียวในมืองตามพื้นที่ที่แต่ละหน่วยงานรับผิดชอบ   
ส่วนข้อมูลการกักเก็บคาร์บอน  ปัจจุบันหน่วยงานภาครัฐและภาคธุรกิจ  ได้มีการนำข้อมูลไปใช้งานเป็นรูปธรรม  และเริ่มมีหน่วยงานเข้ามาใช้บริการ GISTDA ในการประเมินการกักเก็บคาร์บอนในภาคป่าไม้ และพื้นที่เกษตร  เนื่องจากเป็นพื้นที่ที่สามารถนำภาพถ่ายดาวเทียมมาวิเคราะห์และแปลตีความได้  

“จากการเปิดตัวแพลตฟอร์ม Carbon Atlas และเริ่มให้บริการประเมินคาร์บอนเครดิตฯ ทำให้ GISTDA รู้ถึงโจทย์คำถามของผู้สนใจที่อยากจะเข้ามาเป็นผู้ขายในตลาดคาร์บอนเครดิต  ส่วนใหญ่จะถามถึงค่าใช้จ่าย และความคุ้มค่าในการลงทุนก่อนจะตัดสินใจ จึงเป็นที่มาของการพัฒนาระบบที่จะสามารถพยากรณ์ปริมาณคาร์บอนเครดิต ในพื้นที่ต่างๆ ที่ลูกค้าอยากจะรู้ได้” 

     ระบบที่กำลังพัฒนาขึ้นนี้  จะสามารถพยากรณ์ได้ในระยะ 3  – 5 ปี เพื่อให้เจ้าของพื้นที่ เลือกช่วงเวลาที่เหมาะสมในการขายเพื่อให้ได้กำไรสูงสุด โดยข้อมูลที่ใช้ในการประมวลผล เช่น ประเภทข้อมูล  ขนาดพื้นที่  ลักษณะการเกาะกลุ่มของพื้นที่ และระยะเวลาที่คาดว่าจะขาย เป็นต้น   ระบบจะคำนวณออกมาเป็นตัวเลขให้เห็นว่าในอนาคตจะขายได้เท่าไร เป็นต้นทุนเท่าไหร่ และจะมีกำไรเท่าไหร่ โดยอ้างอิงราคาซื้อขายในไทย ซึ่งอยู่ที่ประมาณ 500 – 3,000 บาทต่อตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า ระบบนี้เมื่อแล้วเสร็จจะนำไปให้บริการในแพลตฟอร์ม Carbon Atlas

     …ท่ามกลางเทคโนโลยีล้ำสมัยจำนวนมาก ที่หน่วยงานต่าง ๆ เริ่มนำมาใช้กับการประเมินการกักเก็บคาร์บอนในปัจจุบัน อะไรคือจุดเด่นของบริการจาก GISTDA ที่ประยุกต์ใช้เทคโนโลยีอวกาศเป็นหลัก

     คุณคติวิช บอกว่า  จุดเด่นของบริการจาก GISTDA มี 3 ข้อหลักคือ

1. การมีข้อมูลภาพถ่ายดาวเทียม คุณภาพสูง ที่ใช้เป็นหนึ่งในการประเมินการกักเก็บคาร์บอน  

2. การใช้เทคโนโลยีทีทันสมัยอย่าง LiDAR ในการวัดความเจริญเติบโตของต้นไม้ในแปลงตัวอย่าง ได้อย่างถูกต้อง แม่นยำและมีประสิทธิภาพสูง  

และ 3.  แบบจำลองการประเมินคาร์บอนด้วย AI ของ GISTDA ที่สามารถตรวจวัดได้ 5 ประเภทข้อมูล และครอบคลุมพื้นที่ทั้งประเทศ  

     อนาคต นอกจากการปรับปรุงแพลตฟอร์ม Carbon Atlas ด้วยการเพิ่มฟีเจอร์ พยากรณ์ปริมาณคาร์บอนเครดิตแล้ว ในปี 2569 นี้  GISTDA ยังมีแผนที่จะขยายการใช้งานในกลุ่มดาวเทียมอื่น ๆ เพิ่มเติม เพื่อให้ได้ค่าที่ถูกต้องเพิ่มมากขึ้น เพื่อนำมาใช้กับแบบจำลองและจะนำ GeoSlam เครื่องสแกน 3 มิติแบบพกพา ที่สามารถเก็บข้อมูลได้รวดเร็วกว่าการใช้ 3D Scanner ถึง 4 เท่า มาใช้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการตรวจวัด  

     นอกจากนี้ GISTDA ยังมีแผนขยายผลการใช้ประโยชน์จากข้อมูลที่ได้ ทั้งพื้นที่สีเขียว การกักเก็บคาร์บอน และภาพถ่ายดาวเทียมหลายช่วงเวลาที่ GISTDA มีย้อนหลังไปถึง 50 ปี ซึ่งสามารถนำไปวิเคราะห์เรื่องความหลากหลายทางชีวภาพได้อีกด้วย.